قطب الدين محمود بن ضياء الدين مسعود الشيرازي

121

درة التاج ( فارسى )

جه مال تا بوقت مرگ بيش با آدمى نباشذ ، و جون مرگ برسذ ديگران به آن بهره‌مند گردند ، - و علم با عالم باشد در دنيا و آخرت و ) ] بأو منتفع گردذ هم در حيات و هم در ممات . - لقوله عليه السّلم « 1 » : اذا مات ابن آدم انقطع عمله الّا عن ثلث صدقة جارية ، و علم ينتفع به بعد موته ، و ولد « 2 » صالح يدعو له ، - بنجم آنك : علم از عالم بهيج وجه دور نتواند شد - و « 3 » مال از مال‌دار بيك ساعت دور شوذ كى : كم من غني قد اصبح فقيرا ، و لقد احسن من قال : تكيه بر جاه و جهان از تو نه بر جاى خودست * زانك گر جشم خرد نيك برو بگمارى زينت جاه بجام مى گلگون ماند * كى بيك دم شود از كسوت خوبى عارى ششم : علم نزديك‌كنندهء دل بنده است بتجلّى حقّ ، و مال غرق‌كنندهء جانست در ظلمات عالم فانى ، فأين المال من العلم . هفتم : علم زينت جانست - بل كى جان جانست ، و مال زينت تن است ، و جنانك جان از تن شريفترست ، بس علم از مال بهتر باشذ . سؤال « 4 » اگر كسى گويذ بيوسته علما را مىبينيم بر در اصحاب اموال

--> ( 1 ) - اين حديث نبويّ ، و معروف و مشهور است ، نگاه كنيد باتحاف السادة ج : 1 ص 114 ( كه باختلاف سند و متن آن اشاره نموده ) و به محجّة البيضاء فصل : 4 ( كه دو بار باندك اختلاف آن را نقل كرده ) و بحار الانوار ج : 1 ص 76 ( - كه يك بار از تفسير على بن ابراهيم خبر را نقل كرده ، بار ديگر از روضة الواعظين ابن فتّال ) و مفاتيح صدر المتألهين ص 35 - و تفسير كبير ص 405 - و ابن ابى الحديد - ج : 4 ص 531 . و غيرها . ( 2 ) - و عمل - م . ( 3 ) - شد اما - م - ط . ( 4 ) - اين سؤال و جواب را صدر المتألهين در شرح اصول كافى ص 54 ( الحديث 12 - المشهد - 10 ) ببعض دانشمندان نسبت داده است ، ولى : از مآخذ ديگر بدست مىآيد كه سخن بزرگمهر است ، نگاه كنيد به عيون الاخبار ابن قتيبه چاپ مصر ج : 2 ص 122 - و ابن ابى الحديد ج : 4 ص 278 - و تفسير كبير - ج : 7 ص 238 .